Στις σύγχρονες οικογένειες ο ρόλος της γιαγιάς είναι συχνά πολύτιμος. Ιδιαίτερα όταν η μητέρα εργάζεται, η παρουσία της δικής της μητέρας μπορεί να αποτελέσει σημαντικό στήριγμα στην καθημερινότητα των παιδιών. Η γιαγιά βοηθά, φροντίζει, προστατεύει και πολλές φορές γίνεται ένας δεύτερος ασφαλής συναισθηματικός χώρος για τα εγγόνια.
Ωστόσο, αυτή η πολύτιμη βοήθεια μπορεί μερικές φορές να δημιουργήσει μια λεπτή ισορροπία ρόλων.
Όταν η γιαγιά είναι η μητέρα της μητέρας, οι οικογενειακές δυναμικές συχνά μεταφέρουν παλιότερα μοτίβα σχέσεων. Η γιαγιά μπορεί, συνειδητά ή ασυνείδητα, να αισθάνεται ότι έχει λόγο στον τρόπο διαπαιδαγώγησης των παιδιών. Έτσι, μπορεί να σχολιάζει, να κρίνει ή να διορθώνει τη μητέρα σχετικά με τον τρόπο που θέτει όρια στα παιδιά της.
Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν η ίδια η γιαγιά ακυρώνει αυτά τα όρια μπροστά στα παιδιά.
Για παράδειγμα, όταν η μητέρα κάνει μια παρατήρηση ή θέτει έναν κανόνα, η γιαγιά μπορεί να σπεύσει να προστατεύσει το εγγόνι:
«Μην το μαλώνεις το παιδί»,
«Έλα, δεν έγινε και τίποτα»,
«Άστο, είναι μικρό ακόμα».
Αυτή η στάση, παρότι συχνά πηγάζει από αγάπη, δημιουργεί ένα δύσκολο μήνυμα για το παιδί. Το παιδί αντιλαμβάνεται ότι υπάρχουν δύο διαφορετικές «αρχές» στο σπίτι και μαθαίνει γρήγορα να στρέφεται προς εκείνη που του προσφέρει περισσότερη επιείκεια. Με αυτόν τον τρόπο η μητέρα σταδιακά χάνει την παιδαγωγική της θέση και ο έλεγχος της καθημερινότητας αποδυναμώνεται.
Παράλληλα, δημιουργείται ένταση και στη σχέση μητέρας και γιαγιάς. Η κόρη μπορεί να νιώθει ότι δεν την εμπιστεύονται ως μητέρα, ενώ η γιαγιά συχνά αισθάνεται ότι απλώς προσπαθεί να βοηθήσει.
Στην πραγματικότητα, το κλειδί βρίσκεται στα ξεκάθαρα όρια μεταξύ των γενεών.
Η γιαγιά μπορεί να είναι ένας ανεκτίμητος σύμμαχος, αλλά η βασική ευθύνη και ο τελευταίος λόγος στη διαπαιδαγώγηση των παιδιών ανήκει στους γονείς. Όταν οι ενήλικες λειτουργούν με κοινή στάση και σεβασμό στους ρόλους τους, το παιδί αισθάνεται ασφάλεια και σταθερότητα.
Ο ρόλος της γιαγιάς δεν χρειάζεται να είναι εκείνος που αντικαθιστά ή διορθώνει τη μητέρα. Μπορεί να είναι ο ρόλος της αγκαλιάς, της εμπειρίας και της στήριξης — πάντα όμως μέσα σε ένα πλαίσιο σεβασμού προς την οικογένεια που η κόρη της έχει δημιουργήσει.
Γιατί τελικά, η μεγαλύτερη βοήθεια που μπορεί να προσφέρει μια γιαγιά δεν είναι να πάρει τον έλεγχο, αλλά να στηρίξει τη μητέρα να τον κρατήσει.
