Της Δανάης Πατρικίου
Οι διακοπές θεωρούνται συχνά η «χρυσή ευκαιρία» για ένα ζευγάρι να περάσει ποιοτικό χρόνο μαζί, να ξεκουραστεί και να ανανεώσει τη σύνδεσή του. Γι’ αυτό και επενδύουμε σε αυτές πολύ περισσότερα από χρήματα: επενδύουμε προσδοκίες, επιθυμίες, όνειρα και συχνά την ελπίδα ότι κάτι μέσα στη σχέση θα διορθωθεί.
Όμως οι διακοπές έχουν μια ιδιότητα που σπάνια συζητάμε. Λειτουργούν ως καταλύτης. Δεν δημιουργούν απαραίτητα προβλήματα εκεί που δεν υπάρχουν. Αντίθετα, φέρνουν στην επιφάνεια όσα ήδη υπάρχουν κάτω από την καθημερινότητα, αλλά παραμένουν κρυμμένα.
Και πολλές φορές αυτό που αποκαλύπτουν είναι πως η σχέση έχει πάψει να υπάρχει ουσιαστικά εδώ και καιρό.
Η καθημερινότητα συχνά καλύπτει τα κενά
Στην καθημερινή ζωή υπάρχουν πολλές δικαιολογίες για να μην έρθει το ζευγάρι πραγματικά σε επαφή. Η δουλειά, τα παιδιά, οι υποχρεώσεις, η κούραση, το πρόγραμμα.
Ένα ζευγάρι μπορεί να λειτουργεί αποτελεσματικά ως ομάδα διαχείρισης της ζωής του χωρίς να διατηρεί ουσιαστική συναισθηματική σύνδεση. Μπορεί να συνυπάρχει, να συνεργάζεται, να οργανώνει την καθημερινότητα, χωρίς όμως να μοιράζεται πραγματική εγγύτητα.
Στις διακοπές όλα αυτά αποσύρονται. Ξαφνικά οι δύο άνθρωποι μένουν μόνοι με τον εαυτό τους και μεταξύ τους. Και τότε εμφανίζεται το ερώτημα που συχνά αποφεύγουν:
«Μας αρέσει πραγματικά να είμαστε μαζί;»
Οι υπερβολικές προσδοκίες γίνονται παγίδα
Πολλά ζευγάρια φτάνουν στις διακοπές κουβαλώντας την προσδοκία ότι αυτές θα σώσουν τη σχέση.
«Θα χαλαρώσουμε και όλα θα γίνουν καλύτερα.»
«Θα βρούμε ξανά τον εαυτό μας.»
«Θα ξαναέρθει ο έρωτας.»
Όσο μεγαλύτερη είναι η συναισθηματική επένδυση σε αυτή την ελπίδα, τόσο πιο επώδυνη γίνεται η διάψευση.
Γιατί όταν το πολυαναμενόμενο ταξίδι δεν φέρνει την εγγύτητα που περίμεναν, πολλοί συνειδητοποιούν ότι το πρόβλημα δεν ήταν η έλλειψη χρόνου ή οι συνθήκες. Ήταν η ίδια η σχέση.
Οι διακοπές δεν καταστρέφουν μια καλή σχέση
Υπάρχει η εντύπωση ότι οι διακοπές μπορούν να «χαλάσουν» μια σχέση. Στην πραγματικότητα, μια σχέση με γερά θεμέλια συνήθως αντέχει τις μικρές εντάσεις, τις διαφορετικές συνήθειες και τις αναπόφευκτες δυσκολίες ενός ταξιδιού.
Αυτό που συχνά καταρρέει είναι η ψευδαίσθηση ότι η σχέση είναι καλύτερη από όσο πραγματικά είναι.
Όταν η επικοινωνία έχει διαβρωθεί, όταν υπάρχει συσσωρευμένη δυσαρέσκεια, συναισθηματική απόσταση ή χρόνια ανικανοποίητες ανάγκες, οι διακοπές δεν δημιουργούν το πρόβλημα. Απλώς το φωτίζουν.
Η σιωπή που λέει περισσότερα από τους καβγάδες
Ενδιαφέρον είναι ότι δεν είναι πάντα οι συγκρούσεις που δείχνουν ότι μια σχέση περνά κρίση.
Κάποιες φορές το πιο ανησυχητικό σημάδι είναι η αδιαφορία.
Ζευγάρια που περνούν ημέρες μαζί χωρίς ουσιαστική συζήτηση, χωρίς περιέργεια ο ένας για τον άλλον, χωρίς κοινή χαρά ή επιθυμία για μοίρασμα εμπειριών, μπορεί να έρθουν αντιμέτωπα με μια δύσκολη αλήθεια: δεν νιώθουν πια σύντροφοι.
Η απουσία σύγκρουσης δεν είναι πάντα ένδειξη ηρεμίας. Μερικές φορές είναι ένδειξη παραίτησης.
Μια δύσκολη αλλά χρήσιμη αποκάλυψη
Αν οι διακοπές φέρουν στην επιφάνεια προβλήματα ή αμφιβολίες, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι απέτυχαν.
Αντίθετα, μπορεί να προσφέρουν κάτι πολύτιμο: μια καθαρή εικόνα της πραγματικότητας.
Οι σχέσεις δεν καταστρέφονται από λίγες ημέρες μακριά από το σπίτι. Όταν μια σχέση κλονίζεται στις διακοπές, συνήθως οι ρωγμές υπήρχαν ήδη. Απλώς η καθημερινότητα δεν άφηνε χώρο να φανούν.
Οι διακοπές λειτουργούν σαν μεγεθυντικός φακός. Μεγαλώνουν τη χαρά όταν υπάρχει σύνδεση, αλλά μεγεθύνουν και την απόσταση όταν αυτή έχει εγκατασταθεί ανάμεσα στους δύο ανθρώπους.
Και όσο επώδυνη κι αν είναι αυτή η διαπίστωση, η αλήθεια αποτελεί πάντοτε καλύτερη αφετηρία από μια ψευδαίσθηση που συντηρείται από συνήθεια, φόβο ή ελπίδα.
Ίσως τελικά ο πραγματικός ρόλος των κοινών διακοπών να μην είναι να σώσουν μια σχέση. Ίσως είναι να αποκαλύψουν σε τι κατάσταση βρίσκεται πραγματικά. Και αυτή η γνώση, όσο δύσκολη κι αν είναι, μπορεί να αποτελέσει την αρχή μιας ουσιαστικής αλλαγής — είτε μαζί είτε χωριστά.
