Έντονες αντιδράσεις και δημόσιο προβληματισμό έχει προκαλέσει στην Πορτογαλία η αυξανόμενη εμφάνιση ανθρώπων που αυτοπροσδιορίζονται ως «θηριανοί» (therians), δηλαδή άτομα που θεωρούν πως η ταυτότητά τους συνδέεται ψυχικά ή πνευματικά με κάποιο ζώο. Το φαινόμενο, που μέχρι πρόσφατα περιοριζόταν κυρίως σε διαδικτυακές κοινότητες, φαίνεται πλέον να αποκτά μεγαλύτερη κοινωνική διάσταση, οδηγώντας ακόμη και σε επισκέψεις σε κτηνιατρεία.
Σύμφωνα με πορτογαλικά μέσα ενημέρωσης, αρκετοί κτηνίατροι αναφέρουν ότι δέχονται όλο και συχνότερα ανθρώπους οι οποίοι ζητούν να εξεταστούν σαν να ήταν κατοικίδια ή άλλα ζώα. Κάποιοι ζητούν διαγνώσεις, άλλοι εμβόλια ή συμβουλές που αφορούν τη «ζωική» τους φύση, προκαλώντας αμηχανία αλλά και ανησυχία στον επιστημονικό κόσμο.
Αντιδρούν οι κτηνίατροι
Η κατάσταση έχει οδηγήσει τις επαγγελματικές ενώσεις κτηνιάτρων στην Πορτογαλία να τοποθετηθούν δημόσια, ξεκαθαρίζοντας ότι οι κτηνίατροι είναι αποκλειστικά αρμόδιοι για την υγεία των ζώων και όχι των ανθρώπων, ανεξαρτήτως προσωπικού αυτοπροσδιορισμού.
Όπως τονίζουν, οι περιπτώσεις αυτές χρειάζονται ψυχολογική ή ψυχιατρική προσέγγιση και όχι κτηνιατρική φροντίδα. Παράλληλα, αρκετοί επαγγελματίες δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να διαχειριστούν τέτοιες καταστάσεις, καθώς φοβούνται είτε να προσβάλουν τους ανθρώπους αυτούς είτε να βρεθούν αντιμέτωποι με ακραίες αντιδράσεις.
Τι είναι οι «θηριανοί»
Οι λεγόμενοι therians αποτελούν μια ιδιαίτερη υποκουλτούρα που έχει αναπτυχθεί κυρίως μέσω του διαδικτύου. Τα άτομα αυτά υποστηρίζουν ότι αισθάνονται πως διαθέτουν πνευματική ή ψυχολογική σύνδεση με ένα συγκεκριμένο ζώο, όπως λύκο, γάτα, αλεπού ή σκύλο.
Σε αρκετές περιπτώσεις υιοθετούν συμπεριφορές ή χαρακτηριστικά που συνδέονται με το ζώο με το οποίο ταυτίζονται, ενώ κάποιοι φορούν ουρές, μάσκες ή ειδικές στολές. Παρότι η πλειονότητα των ανθρώπων αυτής της κοινότητας δεν θεωρεί κυριολεκτικά ότι είναι ζώα, η αυξανόμενη προβολή του φαινομένου στα social media έχει ενισχύσει πιο ακραίες εκφράσεις της τάσης.
Κοινωνικός διάλογος και ανησυχία
Το θέμα έχει ανοίξει μεγάλη συζήτηση στην πορτογαλική κοινωνία γύρω από τα όρια του αυτοπροσδιορισμού, της ψυχικής υγείας και της κοινωνικής αποδοχής. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι πρόκειται για μια μορφή προσωπικής έκφρασης που δεν θα πρέπει να στιγματίζεται, ενώ άλλοι θεωρούν ότι η κατάσταση δείχνει βαθύτερα κοινωνικά και ψυχολογικά προβλήματα.
Ειδικοί επισημαίνουν ότι η επιρροή των κοινωνικών δικτύων, ιδιαίτερα στις νεότερες ηλικίες, παίζει σημαντικό ρόλο στην εξάπλωση τέτοιων τάσεων, καθώς διαδικτυακές κοινότητες ενισχύουν την αίσθηση ταύτισης και αποδοχής.
Την ίδια ώρα, οι κτηνίατροι ζητούν σαφείς οδηγίες και ενημέρωση, ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται ανάλογα περιστατικά χωρίς εντάσεις, αλλά και χωρίς να παραβιάζουν τα όρια της επιστημονικής τους ιδιότητας.
Το φαινόμενο συνεχίζει να προκαλεί αντιδράσεις και συζητήσεις στην Πορτογαλία, με πολλούς να αναρωτιούνται αν πρόκειται για μια παροδική διαδικτυακή τάση ή για μια βαθύτερη κοινωνική μεταβολή που θα απασχολήσει ολοένα και περισσότερο τις ευρωπαϊκές κοινωνίες τα επόμενα χρόνια.
Πηγές
Portugal.com – Going to the Vet in Lisbon
Expat Focus – Portugal Veterinary Care
