Για έναν άνθρωπο που ζει με συστηματικό ερυθηματώδη λύκο, η μείωση της κορτιζόνης μπορεί να είναι δύσκολη υπόθεση. Τα κορτικοστεροειδή βοηθούν να ελεγχθεί η φλεγμονή, αλλά η παρατεταμένη χρήση τους αυξάνει τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών. Το ζητούμενο είναι να μειωθεί η δόση και η νόσος να παραμείνει υπό έλεγχο. Μια νέα ευρωπαϊκή γνωμοδότηση φέρνει στο προσκήνιο μια πιθανή επιλογή για ορισμένους ασθενείς.
Στις 13 Νοεμβρίου, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) ανακοίνωσε ότι η επιστημονική επιτροπή του εισηγήθηκε την επέκταση της χρήσης της ομπινουτουζουμάμπης (obinutuzumab, Gazyvaro). Η εισήγηση αφορά τη χορήγησή της επιπλέον της βασικής αγωγής σε ενήλικες με μέτριο έως σοβαρό ενεργό συστηματικό λύκο, οι οποίοι έχουν συγκεκριμένα αυτοαντισώματα και στους οποίους η νόσος παραμένει ενεργή παρά τη θεραπεία.
Τι έδειξε η μελέτη σε 303 ασθενείς
Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος είναι χρόνιο αυτοάνοσο νόσημα που προσβάλλει συχνότερα γυναίκες. Το ανοσοποιητικό στρέφεται εναντίον ιστών του ίδιου του οργανισμού. Η νόσος μπορεί να εκδηλωθεί με έντονη κόπωση, πόνο στις αρθρώσεις ή δερματικά εξανθήματα και, σε ορισμένους ασθενείς, να προσβάλει όργανα όπως οι νεφροί. Η ομπινουτουζουμάμπη είναι μονοκλωνικό αντίσωμα που στοχεύει ορισμένα Β λεμφοκύτταρα, κύτταρα του ανοσοποιητικού που συμμετέχουν στην παραγωγή αντισωμάτων.
Στη διπλά τυφλή μελέτη φάσης 3 ALLEGORY, 303 ενήλικες με ενεργό συστηματικό λύκο κατανεμήθηκαν τυχαία σε δύο ομάδες. Όλοι συνέχισαν τη βασική αγωγή τους. Η μία ομάδα έλαβε επιπλέον ομπινουτουζουμάμπη και η άλλη εικονικό φάρμακο. Έπειτα από 52 εβδομάδες, ανταποκρίθηκε το 76,7% στην ομάδα της ομπινουτουζουμάμπης, έναντι 53,5% στην ομάδα σύγκρισης. Η ανταπόκριση μετρήθηκε με έναν σύνθετο δείκτη που απαιτούσε ουσιαστική μείωση της δραστηριότητας της νόσου χωρίς επιδείνωση σε άλλες εκδηλώσεις της.
Τι σημαίνει λιγότερη κορτιζόνη στην πράξη
Ανάμεσα στους συμμετέχοντες που ξεκίνησαν με ημερήσια δόση κορτικοστεροειδών ίση ή μεγαλύτερη από το ισοδύναμο των 10 mg πρεδνιζόνης, το 80% στην ομάδα της ομπινουτουζουμάμπης κατάφερε να μειώσει τη δόση στα 7,5 mg ή χαμηλότερα και να τη διατηρήσει από την 40ή έως την 52η εβδομάδα, έναντι 54,1% στην ομάδα σύγκρισης. Στην ομάδα που έλαβε το φάρμακο καταγράφηκαν επίσης λιγότερες εξάρσεις της νόσου. Για τους ανθρώπους που χρειάζονται κορτικοστεροειδή επί μακρόν, μια χαμηλότερη δόση έχει σημασία επειδή η παρατεταμένη έκθεση συνδέεται, μεταξύ άλλων, με αυξημένο κίνδυνο οστεοπόρωσης και διαβήτη.
Η ασφάλεια είναι μέρος της ίδιας εικόνας. Σοβαρά ανεπιθύμητα συμβάντα καταγράφηκαν στο 15,9% της ομάδας που έλαβε ομπινουτουζουμάμπη και στο 11,9% της ομάδας που έλαβε εικονικό φάρμακο. Ο EMA αναφέρει ότι μεταξύ των συχνότερων ανεπιθύμητων ενεργειών στους ασθενείς που έλαβαν τη θεραπεία ήταν οι λοιμώξεις του ανώτερου αναπνευστικού και οι ουρολοιμώξεις.
Τι απομένει για την Ευρώπη
Η ομπινουτουζουμάμπη έχει ήδη ευρωπαϊκή άδεια για ορισμένες αιματολογικές παθήσεις και για συγκεκριμένες μορφές νεφρίτιδας του λύκου. Για την επέκταση της χρήσης της στον ενεργό συστηματικό λύκο εκκρεμεί η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Εφόσον εγκριθεί η νέα ένδειξη, οι αποφάσεις για την τιμή και την αποζημίωση θα ληφθούν σε εθνικό επίπεδο.


