Τι γίνεται όταν κάποιος παίρνει σταθερά την αγωγή του και οι μετρήσεις συνεχίζουν να δείχνουν υψηλή πίεση; Για ορισμένους από αυτούς τους ασθενείς, ένα φάρμακο που στοχεύει την παραγωγή μιας ορμόνης μπορεί να προσφέρει μια επιπλέον επιλογή. Στις 12 Νοεμβρίου, η Επιτροπή Φαρμάκων για Ανθρώπινη Χρήση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA) εισηγήθηκε την έγκριση της baxdrostat, με εμπορική ονομασία Baxfendy.
Η προτεινόμενη ένδειξη αφορά ενήλικες με αρτηριακή υπέρταση που παραμένει ανεπαρκώς ρυθμισμένη με τουλάχιστον δύο αντιυπερτασικά φάρμακα. Στην πράξη, όταν η πίεση παραμένει υψηλή, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει μετρήσεις στο σπίτι ή 24ωρη καταγραφή για να επιβεβαιώσει ότι οι αυξημένες τιμές επιμένουν και εκτός ιατρείου. Εξετάζει επίσης πώς λαμβάνεται η αγωγή και αν υπάρχει υποκείμενη αιτία που χρειάζεται διερεύνηση.
Γιατί οι ερευνητές στόχευσαν την αλδοστερόνη
Η αλδοστερόνη παράγεται στα επινεφρίδια, δύο μικρούς αδένες πάνω από τους νεφρούς. Βοηθά τον οργανισμό να ρυθμίζει την ισορροπία του νατρίου, του νερού και του καλίου. Όταν η δράση της οδηγεί σε μεγαλύτερη κατακράτηση νατρίου και νερού, μπορεί να αυξηθεί ο όγκος του αίματος και μαζί του η αρτηριακή πίεση. Η baxdrostat αναστέλλει εκλεκτικά το ένζυμο που παράγει την αλδοστερόνη. Αυτός είναι ο μηχανισμός που δοκιμάστηκε σε ανθρώπους των οποίων η πίεση παρέμενε υψηλή παρά την αγωγή.
Πόσο μειώθηκε η πίεση στη μελέτη
Στη μελέτη φάσης 3 BaxHTN, που δημοσιεύθηκε στο New England Journal of Medicine, 794 ασθενείς έλαβαν μία από δύο δόσεις baxdrostat ή εικονικό φάρμακο. Όλοι συνέχισαν την ήδη καθιερωμένη αγωγή τους. Οι ερευνητές αξιολόγησαν μετά από 12 εβδομάδες τη μεταβολή της συστολικής πίεσης, δηλαδή του πρώτου αριθμού που βλέπουμε στο πιεσόμετρο.
Με την υψηλότερη από τις δύο δόσεις, η συστολική πίεση μειώθηκε κατά 15,7 χιλιοστά στήλης υδραργύρου (mmHg) σε σχέση με την αρχική μέτρηση. Στην ομάδα του εικονικού φαρμάκου μειώθηκε κατά 5,8 mmHg. Η εκτιμώμενη διαφορά μεταξύ των δύο ομάδων ήταν 9,8 mmHg υπέρ της baxdrostat. Με τη χαμηλότερη δόση, η αντίστοιχη διαφορά ήταν 8,7 mmHg.
Το κύριο αποτέλεσμα της μελέτης αφορά τη μείωση της πίεσης στις 12 εβδομάδες. Το πόσο η προσθήκη της baxdrostat επηρεάζει μακροπρόθεσμα τον κίνδυνο εμφράγματος ή εγκεφαλικού είναι διαφορετικό ερευνητικό ερώτημα. Στην αξιολόγηση της ασφάλειας, ο EMA αναφέρει ως συχνότερη ανεπιθύμητη ενέργεια την υπερκαλιαιμία, δηλαδή την αύξηση του καλίου στο αίμα. Στη BaxHTN, τιμές καλίου πάνω από 6 mmol/L καταγράφηκαν συχνότερα στις ομάδες που έλαβαν baxdrostat. Το εύρημα έχει πρακτική σημασία για την εργαστηριακή παρακολούθηση.
Τι σημαίνει η ευρωπαϊκή γνωμοδότηση
Στις ΗΠΑ, ο FDA ενέκρινε την baxdrostat τον Μάιο του 2026 ως προσθήκη στην αγωγή για ενήλικες των οποίων η πίεση δεν ρυθμίζεται επαρκώς με άλλα αντιυπερτασικά. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η εξέλιξη του Νοεμβρίου είναι η θετική γνωμοδότηση της επιστημονικής επιτροπής του EMA. Η τελική απόφαση για την άδεια κυκλοφορίας ανήκει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Αν δοθεί η ευρωπαϊκή έγκριση, η baxdrostat θα μπορούσε να προστεθεί στις επιλογές για ανθρώπους που, παρά τη θεραπεία, εξακολουθούν να έχουν υψηλή πίεση. Η απόφαση για τη χρήση της θα πρέπει να συνεκτιμά το πόσο καλά ελέγχεται η πίεση με την υπάρχουσα αγωγή, καθώς και τον κίνδυνο αύξησης του καλίου.


